26049 - Programmabegroting 2027 en meerjarenraming 2028-2030

Sessieformulier Openbare beeldvormende en oordeelsvormende sessie Onderwerp: 26049 – Programmabegroting 2027 en meerjarenraming 2028-2030 Beeldvormende sessie: 12 oktober 2026 Oordeelsvormende sessie: 26 oktober 2026 Sessieleider: Sjoerd Vrijburg Sessiegriffier: Tom Bartels Portefeuillehouder: Rik Dijkhoff. Voltallig college aanwezig. Locatie: Raadzaal Bijzonderheden: Publiek kan de vergadering fysiek in het gemeentehuis volgen of online via best.notubiz.nl. Onderwerp en aanleiding Het college heeft aan de raad het raadsvoorstel Programmabegroting 2027 en meerjarenraming 2028-2030 aangeboden. De laatste begroting van de gemeente Best. De basis voor deze begroting zijn de door de raad vastgestelde kaders via de Kadernota 2027. Er is sprake van een sluitende begroting over de jaren 2027 tot en met 2029 door een inzet vanuit de vrije algemene reserve. Programma beeldvormende sessie Na een korte inleiding van de sessieleider wordt er informatie verstrekt via een presentatie per portefeuillehouder over de belangrijkste punten uit de portefeuilles. Vervolgens is er voor de aanwezigen gelegenheid om vragen te stellen aan de portefeuillehouders. Inwoners, organisaties en andere betrokkenen kunnen tijdens de beeldvormende sessie hun inbreng hebben. Wilt u hiervan gebruik maken? Meldt u zich dan aan door een mail te sturen naar [email protected]. De griffie neemt vervolgens contact met u op om de mogelijkheden te bespreken. Technische vragen van raads- en burgerleden Technische vragen uiterlijk op 14 oktober na de beeldvormende sessie indienen. Het streven is om voor de oordeelsvormende sessie eventuele technische vragen over dit voorstel te beantwoorden. Deze worden door het college uiterlijk 22 oktober beantwoord. De griffie plaatst de antwoorden op het raadsinformatiesysteem bij het agendapunt van de sessie. Uw vragen kunt u sturen naar [email protected]. U kunt daarvoor dit formulier gebruiken. Programma oordeelsvormende sessie Na een korte inleiding van de sessieleider is er voor inwoners, organisaties en andere betrokkenen gelegenheid om gedurende 5 minuten (per persoon) gebruik te maken van het inspreekrecht. Wilt u hiervan gebruik maken? Meldt u zich dan uiterlijk voor 12.00 uur aan op de dag van de sessie door een mail te sturen naar [email protected] De griffie neemt vervolgens contact met u op om de mogelijkheden te bespreken. Aan het einde van de discussiesessie wordt geïnventariseerd of dit raadsvoorstel als A- of B-stuk wordt geagendeerd voor de raadsvergadering. In het laatste geval benoemen de deelnemers van de sessie de openstaande discussiepunten. Planning Het raadsvoorstel is ter besluitvorming geagendeerd voor de raadsvergadering van 9 november 2026. Resultaat/conclusie Beeldvormende sessie: Alle fracties zijn aanwezig. Mevrouw Ebbens spreekt in over de ontbrekende financiering van de kinderboerderij in het Wilhelminadorp. Ze doet een oproep aan de aanwezige raads- en burgerleden om hier toch budget beschikbaar voor te stellen. Alle vragen vanuit de aanwezige raads- en burgerleden worden door de inspreker beantwoord. De inspreekreactie van mevrouw Ebbens wordt na afloop van de sessie toegevoegd aan de stukken op het RIS. De portefeuillehouder licht vervolgens het onderwerp kort toe. Gesproken is over o.a.: Wethouder Dijkhoff: - Voorstel padelbanen: de wethouder zou met een voorstel gekomen? Is dat nu van de baan omdat dat voorstel niet in de begroting zit? Geantwoord wordt dat de gemeente nu in de fase van aanvraag van de vergunning zit. Als de uitslag daar van bekend is dan komt de wethouder terug bij de raad; - Inschatting kosten voor het openhouden van de kinderboerderij. Geantwoord wordt dat de kosten nog uitgewerkt worden in het prioriteitenprogramma voor 2027. De wethouder verwacht niet uit de kosten te gaan lopen; - Mogelijkheid tot inzetten kaasschaaf in de begroting om toch nog wat extra ambities mogelijk te maken; - Of de uit de begroting gehaalde posten zoals KTM2 alsnog worden gefinancierd, al dan niet volledig uit regionale middelen; - Waarom er geen getallen staan weergegeven bij Stichting Tuurlijk v.w.b. het naschoolse en buitenschoolse sportaanbod voor 2025 en 2026, die zijn nodig om als raad goed te kunnen monitoren en sturen? - Stand van zaken aangenomen motie 20019 en evaluatie 24011 over Brainport Development; Wethouder Van der Heijden: - Verbetermaatregelen Wilhelminadorp begrotingsposten zijn vervallen, maar er is wel een projectleider aangenomen. Wat gaat deze persoon doen? - Ondernemersfonds: worden er twee keer bedragen verstrekt, aangezien er ook een aanvullend bedrag wordt verstrekt aan “ondernemersfonds kerngebied”? Wethouder Zeeman: - Investeringen in Vve programma. Er wordt veel geïnvesteerd. Bestaat er in Best ook een “ondersteuningsteam 4-“ waarbij er samengewerkt wordt door het consultatiebureau, peuterspeelzaal, kinderdagverblijf om te kijken of kinderen 2 zonder verdere ondersteuning door kan naar de basisschool? Wethouder Zeeman geeft aan dit na te gaan. - Of er iets bekend is over de afname in hoeveelheid mensen die aanspraak moet maken op stichting leergeld? Geantwoord wordt dat het onderwerp een black box is dus die vraag kan niet direct duidelijk beantwoord worden. Wethouder Bisschops: - Er zijn geen vragen voor de heer Bisschops. Wethouder Slijper: - Of de lokale financiering van alle (regionale) mobiliteitsmaatregelen nog wel realistisch blijft om uit de gemeentelijke begroting te betalen. In hoeverre is hier grip op? Geantwoord wordt dat de lokale bijdragen niet in verhouding staan tot de totale kosten. Is op dit moment niet de verwachting dat daar extra geld voor nodig is. Burgemeester Donders-de Leest - VOX telmethode bij de verkiezingen in 2027. Is dit iets nieuws? Is er een evaluatie van deze telmethode? Geantwoord wordt dat deze vraag technisch beantwoord wordt; - Of de uitbreiding van de beveiliging van het gemeentehuis en bij het zwembad nog wordt geëvalueerd? Alle vragen vanuit de aanwezige raads- en burgerleden worden beantwoord door de portefeuillehouders en/of ambtelijke ondersteuning. De heer Kennis geeft nog aan technische vragen te gaan stellen over de KTM2 maatregelen die op dit moment nog niet in de begroting staan. Wethouder Van der Heijden zegt toe de vraag van de heer Kennis voor de oordeelsvormende sessie technisch te beantwoorden: - Ondernemersfonds: Er worden twee keer bedragen verstrekt, aan het ondernemersfonds en ook een bedrag aan “ondernemersfonds kerngebied”. Is dit dubbelop of hoe zit dit precies? Antwoord 16-10: Bij het instellen van het ondernemersfonds is er een berekening gemaakt welk bedrag er per trekkingsgebied (kerngebied, buitengebied en bedrijventerreinen) wordt uitgekeerd. Eerder werd in het centrummanagementgebied (is nu onderdeel van het kerngebied) reclamebelasting geheven (opbrengst 80.000) daarnaast stelde de gemeente Best een bedrag (60.000) als subsidie beschikbaar voor het inhuren van een centrummanager. De hoogte van de reclamebelasting (alleen centrum) was ongeveer gelijk aan het totale bedrag wat via het ondernemersfonds beschikbaar komt voor het volledige kerngebied. Er is daarom gekozen om het subsidiebedrag van 60.000 beschikbaar te houden op de gemeentelijke begroting voor specifiek het kerngebied. Wethouder Zeeman zegt toe voor de oordeelsvormende sessie de vraag van mevrouw Gondrie te beantwoorden: - Investeringen in Vve programma: Er wordt veel geïnvesteerd. Bestaat er in Best ook een “ondersteuningsteam 4-“ waarbij er samengewerkt wordt door het 3 consultatiebureau, peuterspeelzaal, kinderdagverblijf samenwerken om te kijken of kinderen zonder verdere ondersteuning door kan naar de basisschool? Antwoord 21-10: We hebben geen apart formeel ondersteuningsteam 0-4. Echter, de samenwerking tussen Kinderopvang, Onderwijs, Consultatie buro, OTB, en mogelijke andere partners is wel vastgelegd in een routekaart en gaat dus ook over 0-4 jaar. Burgemeester Donders-de Leest zegt toe de vraag van mevrouw Gondrie voor de oordeelsvormende sessie technisch te beantwoorden: - VOX telmethode bij de Waterschaps- provincie en gemeenteraadsverkiezingen in 2027. Is dit iets nieuws? Is er een evaluatie van deze telmethode beschikbaar? Wethouder Dijkhoff zegt toe: - Voor het einde van 2026 een RIB aan de raad over ontwikkelingen m.b.t. Brainport development n.a.v. de aangenomen motie 20019 en evaluatie 24011 en de onderliggende betalingsstructuur tussen de gemeenten. Oordeelsvormende sessie: Alle fracties zijn aanwezig bij deze sessie. Als afronding van het beeldvormend deel wordt gesproken over: - Vervolgvraag op de beantwoording van de vraag van de heer Kennis over het Ondernemersfonds. Dit over de bekostiging van de centrummanager. Geantwoord wordt dat dit een oud budget is die daarvoor bestemd was. Deze wordt als subsidie toegekend. - De technische vragen van fractie PRO waarin als beantwoording stond aangegeven dat die in de volgende sessie worden beantwoord. Vraag 2: De realisatie van de prettige plekken is terug te vinden op lijst B (valt af/niet verwerkt in de begroting). Wat is daar de reden voor en om welke bedragen zou het anders gaan? Antwoord Deze vraag wordt in de volgende sessie beantwoord. 2: Vraag 5: Hoeveel budget van de subsidie kruidenrijk grasland is het afgelopen jaar gebruikt en is er het komende jaar beschikbaar, en wat heeft het college gedaan om het gebruik van deze subsidie te stimuleren? Antwoord 5: Deze vraag wordt in de volgende sessie beantwoord. Beide vragen zijn niet beantwoord doordat er medewerkers ziek zijn uitgevallen. Er wordt geen ambtelijke capaciteit ingehuurd. In het geval het niet kan worden opgepakt wordt het budget doorgeschoven. Voor vraag 5 moet ook het waterschap nog benaderd worden. - De technische vragen van fractie Best Open waarin als beantwoording stond aangegeven dat die in de volgende sessie worden beantwoord. Aangegeven wordt door de heer Kennis dat Best Open hierover terugkomt uiterlijk voor het zomerreces 2027. 4 - De heer Ekamp geeft aan dat er een forse post in de begroting staat opgenomen voor de fusiebekostiging. Op welk moment kan de raad hierover nog een besluit over nemen of welk proces kan nog gelopen worden om hier invloed op uit te oefenen? Geantwoord wordt dat de portefeuillehouder de raad hierbij gaat helpen. O.a. door inrichten structureel overleg tussen de beide wethouders financiën om het hier over te hebben zodat de raad tijdig geïnformeerd kan worden en niet verrast wordt. Wethouder van der Heijden zegt toe: - Meer inzicht te geven aan de raad over de besteding van de middelen die zijn geoormerkt als ondernemersfonds (centrumgebied) en welke activiteiten hieruit zijn ondernomen. Hier volgt een evaluatie over. Wethouder Slijper zegt toe: - N.a.v. de nog openstaande technische vraag van PRO m.b.t. kruidenrijk grasland nog te beantwoorden. Dit is naar alle waarschijnlijkheid niet voor de begroting gereed. Wethouder Dijkhoff zegt toe: - N.a.v. de nog openstaande technische vraag van PRO m.b.t. realisatie prettige plekken nog te beantwoorden. Dit is naar alle waarschijnlijkheid niet voor de begroting gereed. (Uit de beeldvorming nog openstaand): - Voor het einde van 2026 een RIB aan de raad over ontwikkelingen m.b.t. Brainport development n.a.v. de aangenomen motie 20019 en evaluatie 24011 en de onderliggende betalingsstructuur tussen de gemeenten. In het oordeelsvormend deel wordt gesproken over: PRO: 1. Landelijke onderzoeken naar terugloop PISA scores over leesvaardigheid; → PRO wil inzetten op een boekstartcoach via een éénjarige pilot in 2027, zodat jonge kinderen vaker worden voorgelezen om de leesvaardigheid te verbeteren. Dit zou 13.500 euro kosten voor één jaar. Hiervoor wordt een motie voorbereid; 2. Aandacht voor (landelijke) dalende acceptatie voor homoseksualiteit. → PRO wil inzetten op een actievere bestrijding van de Aziatische hoornaar en de rol van de gemeente daarbij. Hier wordt een motie voor voorbereid; 3. Bestrijding Aziatische hoornaar (samen met Best Anders). → PRO vindt het belangrijk dat de gemeente in de bestrijding een actievere rol oppakt. Hiervoor wordt een motie voorbereid. Best Open: consequenties inhoud raadsvoorstel voor financiële uitvoering raadsbesluit. ➔ Best Open geeft aan dat er veel miljoen euro beschikbaar wordt gesteld voor diverse schaalsprong budgetten. De vraag daarbij is over of de raad op een later moment nog aan zet komt om hier een definitief besluit over te nemen. Best Anders: Kinderboerderij; ➔ Best Anders vind het belangrijk dat er financiering gevonden wordt waarmee de kinderboerderij voor het jaar 2027 open kan blijven. 5 De heer Kennis geeft aan nog aanvullende technische vragen te gaan stellen. Openstaande discussiepunten zijn: - Best Open: Ondernemersfonds: besteding middelen ondernemersfonds centrumgebied; - Te beantwoorden technische vragen PRO. PRO bereid een drietal moties voor over: - De financiering van een pilot van één jaar voor een boekstartcoach; - Aandacht te vragen voor de dalende acceptatie voor homoseksualiteit. Hierbij wordt gefocust op kleine initiatieven; - (I.s.m. Best Anders) De rol van de gemeente m.b.t. de bestrijding van de Aziatische hoornaar. Best Anders bereid mogelijk een motie voor over de financiering voor 2027 van de kinderboerderij. Een toezegging vanuit de wethouder is ook een mogelijkheid. Geconcludeerd wordt dat er meerdere openstaande discussiepunten zijn. Geadviseerd wordt daarom om voorliggend raadsvoorstel als B-stuk te agenderen voor de raadsvergadering van 9 november 2026. 6