Voorstel tot het vaststellen van het TAM-omgevingsplan hoofdstuk 22e Woningdelen Horst aan de Maas 2026

Raadsvoorstel stuknummer: 26.0003662 Raadsvoorstel onderwerp RV TAM-IMRO omgevingsplan hoofdstuk 22e Woningdelen Horst aan de Maas 2026 datum raad 15 september 2026 portefeuillehouder Kay Thijssen bladnummer 2026.074 agendapunt 4 behandeld door Voorstel 1. kennis te nemen van de ingekomen zienswijzen op het ontwerp TAM-IMRO omgevingsplan en in te stemmen met de beantwoording hiervan, zoals opgenomen in de zienswijzennota en de ambtshalve aanpassingen; 2. in te stemmen met de wijzigingen in het ontwerp TAM-IMRO omgevingsplan, zoals opgenomen in de zienswijzennota en ambtshalve aanpassingen; 3. het TAM-IMRO omgevingsplan ‘hoofdstuk 22e woningdelen Horst aan de Maas 2026’, met identificatienummer NL.IMRO.1507.HMWONINGDELEN-BPV1, gewijzigd vast te stellen. Aanleiding De druk op de woningmarkt is hoog. Veel starters vinden geen geschikte woning en blijven daardoor noodgedwongen langer thuis wonen. In het bestuursakkoord ‘Trots!’ 2026-2030 wordt ingezet op creatieve oplossingen en het verminderen van regeldruk. Woningdelen is een van de mogelijke oplossingen. Momenteel bestaat 32% van de huishoudens in onze gemeente uit één persoon, dit terwijl slechts 6% van de huidige woningvoorraad ruimtelijk passend geacht wordt voor de huisvesting van deze groep (woningen kleiner dan 75 m2). Er wordt al fors ingezet op het realiseren van nieuwbouwwoningen. Echter, is het enkel realiseren van nieuwbouwwoningen niet genoeg om het huidige woningtekort in te lopen. Zeker voor éénpersoonshuishoudens is het bijbouwen van woningen onvoldoende oplossend. Daarom wordt ook ingezet op het realiseren van meer woonruimte binnen de bestaande woningvoorraad. Beoogd resultaat Het toevoegen van woonruimte voor met name eenpersoonshuishoudens zonder nieuwbouw, kan door bijvoorbeeld woningdelen. Het TAM-IMRO omgevingsplan ‘hoofdstuk 22e Woningdelen Horst aan de Maas 2026’ stelt uniforme regels voor de hele gemeente om woningen met meerdere huishoudens te bewonen. Achtergrond en samenhang met tijdelijke huisvesting Het TAM-IMRO omgevingsplan voor woningdelen en het TAM-IMRO omgevingsplan voor tijdelijk wonen bij agrarische bedrijven geven samen invulling aan het beleid voor woningdelen én het beleid voor de tijdelijke huisvesting (beleid huisvesting arbeidsmigranten). Onder woningdelen wordt verstaan het bewonen van een woning door meerdere huishoudens. Dat kan zijn in de vorm van kamerverhuur maar ook inwoning bij een hospita of vrienden die gezamenlijk een woning bewonen. Daarbij wordt geen onderscheid gemaakt in doelgroepen omdat dat vanuit het Europees recht niet is toegestaan. Kamerverhuur voor (internationale) Bezoekadres: Wilhelminaplein 6, Horst Postbus 6005 / 5960 AA Horst T 077 – 477 97 77 F 077 – 477 97 50 Pag. 2 van 7 vervolg raadsvoorstel werknemers is daardoor ook een vorm van woningdelen. In een bijlage is de samenhang van de twee TAM- IMRO omgevingsplannen toegelicht. Tevens is in een stroomschema toegevoegd wanneer welke regeling geldt. Bij woningdelen kan het woon- en leefklimaat van de straat, buurt of wijk onder druk komen te staan evenals de veiligheid, kwaliteit en gezondheid van de leefomgeving voor woningdelers, ongeacht de doelgroep. Hierbij gaan wij uit van de eigen verantwoordelijkheid van inwoners en initiatiefnemers om overlast te voorkomen. Hierdoor is ervoor gekozen om woningdelen tot 3 personen en hospitaverhuur tot 2 personen vergunningsvrij toe te staan. Een gemiddeld huishouden in de gemeente Horst aan de Maas bestaat uit 2,1 persoon waardoor er geen toenemende druk op de leefbaarheid wordt verwacht. Bij kamerverhuur tot 4 personen en hospitaverhuur tot 3 personen willen wij meer grip houden omdat de druk op de leefbaarheid kan toenemen. Hierdoor geld voor deze situaties een vergunningplicht. Stroomschema Woningdelen Dit stroomschema is een versimpelde weergave van de werkelijkheid. Dit geeft de samenhang weer tussen de tam-imro woningdelen en de tam- imro arbeidsmigratie. De eisen uit het TAM-IMRO omgevingsplan tijdelijke huisvesting agrarische bedrijven en de TAM-IMRO omgevingsplan hoofdstuk 22e Woningdelen Horst aan de Maas 2026 onverminderd van toepassing. Daarbij is het TAM-IMRO omgevingsplan tijdelijke huisvesting bij agrarische bedrijven enkel van toepassing bij agrarische percelen voor werknemers van het bedrijf op dat perceel en tijdelijk. Bezoekadres: Wilhelminaplein 6, Horst Postbus 6005 / 5960 AA Horst T 077 – 477 97 77 F 077 – 477 97 50 Pag. 3 van 7 vervolg raadsvoorstel Argumenten 1.1 Zienswijzen leiden tot wijziging van het TAM-omgevingsplan Het ontwerp TAM-IMRO omgevingsplan heeft van 19 december 2025 tot en met 29 januari 2026 ter inzage gelegen. Gedurende deze periode zijn twee zienswijzen ontvangen. Deze zijn ontvankelijk. In de zienswijzennota zijn de zienswijzen samengevat en voorzien van een reactie. De zienswijzen hebben betrekking op twee bestaande kamerverhuurlocaties en de overgangsregeling voor de huisvesting van internationale werknemers. Naar aanleiding van de zienswijzen is de samenhang tussen het TAM-IMRO omgevingsplan ‘hoofdstuk 22e Woningdelen Horst aan de Maas 2026’ en het TAM-IMRO omgevingsplan ‘Tijdelijk wonen bij agrarische bedrijven’ opnieuw tegen het licht gehouden en geoptimaliseerd. Dat heeft er toe geleid dat in het TAM-IMRO omgevingsplan ‘hoofdstuk 22e Woningdelen Horst aan de Maas 2026’ een overgangsregel is toegevoegd en de algemene regel is opgenomen dat maximaal één huishouden in een woning mag wonen, met als uitzondering het woningdelen onder de gestelde voorwaarden. 2.1 Ambtshalve aanpassingen zijn noodzakelijk Ambtshalve zijn aanpassingen verwerkt ten aanzien van het aantal personen dat een woning mag delen en de omvang van de huishoudens. In het ontwerp TAM-IMRO omgevingsplan was het uitgangspunt dat woningdelen alleen voor eenpersoonshuishoudens is toegestaan. In de praktijk is er ook behoefte vanuit tweepersoonshuishoudens. Het betreft veelal jonge starters of internationale werknemers, die gezamenlijk naar Nederland komen om te werken. Daarom is de regeling in het TAM-IMRO omgevingsplan aangepast, waarbij ook de mogelijkheid voor woningdelen door een tweepersoonshuishouden is toegevoegd. Hiermee wordt iets meer flexibiliteit geboden en sluit het plan beter aan bij de bestaande feitelijke situatie en behoefte. In het beleid ‘Woningdelen Horst aan de Maas 2025’ is dit onderdeel ook aangepast door het college op 7 juli 2026. Daarnaast zijn aanvraagvereisten toegevoegd conform het TAM-IMRO omgevingsplan ‘Tijdelijk wonen bij agrarische bedrijven’. Zo zijn beide plannen ook inhoudelijk op elkaar afgestemd. 3.1 Met woningdelen wordt woonruimte toegevoegd en dragen wij bij aan de doelstelling uit het bestuursakkoord om 3000 woningen te realiseren. Woningdelen is één van de mogelijkheden om woningen in de bestaande woningvoorraad beter te benutten. Dit door creatief om te gaan met de bestaande bebouwing. Hierbij heeft nieuwbouw nog steeds prioriteit. Met woningdelen kan op korte termijn woningvoorraad toegevoegd worden waardoor de druk op de woningmarkt voor een aantal mensen afneemt. Met het beleid woningdelen en de tam-imro procedure, maken we woningdelen mogelijk door regels aan te passen. Hierbij is het uitgangspunt om woningdelen laagdrempelig mogelijk maken. Hierbij vertrouwen wij dat inwoners in eerste instantie zelf verantwoordelijkheid nemen om overlast te voorkomen. Als dit niet het geval is kan de gemeente nadere regels opleggen. 3.2 Dit TAM-IMRO Omgevingsplan maakt woningdelen tot 3 personen vergunningsvrij mogelijk Dit TAM-IMRO omgevingsplan maakt woningdelen zonder vergunning of melding tot maximaal 3 personen mogelijk in de vorm van kamerverhuur of friendscontracten en maximaal aan 2 woningdelers via hospitaverhuur. Daarbij geldt dat er maximaal 1 tweepersoonshuishouden is toegestaan. De belasting van de bestaande woning en de omgeving is daarmee vergelijkbaar met die van een regulier huishouden (gemiddelde woningbezetting is 2 - 3 personen). Vergunningvrij betekent echter niet regelvrij. De algemene regels voor wonen uit het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) blijven te allen tijde van toepassing. Hierin zijn onder andere ook regels gesteld aan het minimaal woonoppervlak voor een huishouden. Daarnaast gelden de gemeentelijke regels ten aanzien Bezoekadres: Wilhelminaplein 6, Horst Postbus 6005 / 5960 AA Horst T 077 – 477 97 77 F 077 – 477 97 50 Pag. 4 van 7 vervolg raadsvoorstel van bijvoorbeeld parkeren. De initiatiefnemer is zelf verantwoordelijk voor het naleven van deze regels. Hierbij gaan wij er van uit dat de meeste inwoners in eerste instantie de regels op een juiste manier naleven. Mocht dit niet het geval zijn, dan kan handhaving worden ingezet. 3.3 Dit TAM-IMRO Omgevingsplan maakt woningdelen tot maximaal 4 personen met een vergunning mogelijk Voor woningdelen tot maximaal 4 personen geldt wel een vergunningplicht op basis van dit TAM-IMRO omgevingsplan. Daarbij geldt dat woningdelen in de vorm van kamerverhuur en friendscontracten tot maximaal 4 personen is toegestaan en dat de woning dan met 2 tweepersoonshuishoudens mag worden gedeeld, 4 eenpersoonshuishoudens of een combinatie. Voor woningdelen in de vorm van hospitaverhuur mag aan maximaal 3 personen woonruimte worden verhuurd. Ook daar is een combinatie van eenpersoonshuishoudens en een tweepersoonshuishouden toegestaan. Met de vergunningplicht houden we oog voor het woon- en leefklimaat van de omgeving en de veiligheid en gezondheid van de bewoners. Naast de regels in het TAM- IMRO omgevingsplan gelden ook voor deze gevallen de algemene regels voor wonen uit het Bbl. Ondanks het toevoegen van een vergunningplicht worden de mogelijkheden voor woningdelen groter. Daarmee wordt de kans op woonruimte voor eenpersoonshuishoudens, en in voorkomende gevallen tweepersoonshuishoudens, vergroot. 3.4 De regels zorgen voor rechtszekerheid voor inwoners en initiatiefnemers Woningdelen is een vorm van wonen. In een aantal bestemmingsplannen is niet duidelijk bepaald hoeveel huishoudens in een woning mogen wonen. Daarom is het nu onduidelijk of woningdelen mag (zowel voor een initiatiefnemers als de omwonenden). Een uitzondering vormt de huisvesting van internationale werknemers. Hiervoor zijn expliciete regels gesteld in het parapluplan ‘internationale werknemers Horst aan de Maas 2021’. Het TAM-IMRO omgevingsplan geeft een duidelijke en transparante juridische basis voor woningdelen in Horst aan de Maas voor alle doelgroepen. 3.5 Het TAM-IMRO omgevingsplan borgt gelijke kansen voor woningdelen voor alle inwoners en komt in de plaats van het parapluplan internationale werknemers Horst aan de Maas 2021 Met het TAM-IMRO omgevingsplan gelden uniforme regels voor woningdelen voor alle inwoners van de gemeente Horst aan de Maas. Dat betekent dat geen onderscheid meer wordt gemaakt in wie een woning delen (er zijn geen doelgroepen meer onderscheiden) en met welk oogmerk. De burgers kunnen rechten ontlenen aan de juridische regels. Tegelijkertijd kunnen en zullen burgers ook aan deze regels gehouden worden als ze deze overtreden. 3.6 Deze TAM-IMRO procedure borgt de regels juridisch in het omgevingsplan. In het beleid ‘Woningdelen Horst aan de Maas 2026’ is aangegeven onder welke voorwaarden woningdelen mogelijk wordt gemaakt in de gemeente. Voorliggend TAM-IMRO omgevingsplan ‘hoofdstuk 22e woningdelen Horst aan de Maas 2026’ borgt dit beleid in juridische regels: het is de planologische en juridische doorvertaling van het beleid. Met de borging van deze regels wordt woningdelen mogelijk. Bezoekadres: Wilhelminaplein 6, Horst Postbus 6005 / 5960 AA Horst T 077 – 477 97 77 F 077 – 477 97 50 Pag. 5 van 7 vervolg raadsvoorstel Kanttekeningen 3.1 Bij vergunningsvrije situatie geen toets vooraf, slechts handhaving bij melding Bij het vergunningsvrij toestaan van woningdelen voor maximaal 3 personen is er geen mogelijkheid om van tevoren een initiatief te toetsen aan het gemeentelijk beleid. Toetsing aan deze regels is echter niet vooraf mogelijk en kan alleen bij een overtreding van de regels. Handhaving op woningdelen vindt plaats op basis van meldingen of gerede twijfel dat niet aan de regels wordt voldaan. Dit in tegenstelling tot woningdelen voor maximaal 4 personen waarvoor een vergunningplicht geldt. Een vergunning wordt verleend als aan de gestelde voorwaarden wordt voldaan (toetsing vooraf). Het beleid biedt ruimte voor maatwerk. Dat wil zeggen dat naar de specifieke locatie wordt gekeken om te beoordelen of aan de voorwaarden wordt voldaan. De parkeernota biedt bijvoorbeeld de mogelijkheid van de gestelde parkeernormen gemotiveerd af te wijken. Een initiatiefnemer is zelf verantwoordelijk aan te tonen dat aan de normen wordt voldaan of dat tot een afwijking kan worden besloten door het college. 3.2 Mogelijk extra ambtelijke capaciteit Met deze nieuwe regels voor woningdelen wordt ruimte geboden om de bestaande woningvoorraad optimaler te benutten. Het is echter moeilijk te voorspellen hoeveel gebruik hiervan zal worden gemaakt. Voor de mogelijkheid om met maximaal 3 personen een woning te delen is ambtelijk geen extra capaciteit benodigd. Voor de mogelijkheid om met maximaal 4 personen een woning te delen geldt een vergunningplicht. Dit kan wel weerslag kunnen hebben op de ambtelijke capaciteit. De verwachting is dat er 10 tot 20 vergunningaanvragen per jaar worden ingediend. Deze kunnen in principe binnen de beschikbare ambtelijke capaciteit worden afgehandeld. Mocht het aantal aanvragen hoger uitvallen, dan kan aanvullende ambtelijke inzet nodig zijn. Daarnaast is de verwachting is dat ten aanzien van handhaving de werkzaamheden binnen de reguliere capaciteit kan worden uitgevoerd omdat er geen aanleiding is dat er meer handhavingssituaties zullen zijn met deze regeling. Als er echter toch veel meldingen binnenkomen of als extra handhaving wenselijk blijkt, is ook op dit vlak mogelijk extra capaciteit nodig. Financiële consequenties Er zijn geen directe financiële consequenties voor de gemeente Horst aan de Maas verbonden aan de vaststelling van dit TAM-IMRO omgevingsplan. Het financieel risico als gevolg van indirecte consequenties is ook beperkt aangezien de mogelijkheid in stand blijft een woning te delen en met dit TAM-IMRO omgevingsplan duidelijke regels worden gesteld over de aanvaardbaarheid. Eventuele handhavings- of toetsingskosten bij vergunningplichtige initiatieven worden naar verwachting volledig opgevangen binnen de reguliere processen en capaciteit. Indien het plan tot meer vergunningaanvragen dan 20 per jaar leidt is er mogelijk aanvullende ambtelijke inzet nodig. Voor deze aanvullende personeelskosten is er nog geen dekking in de begroting. Bezoekadres: Wilhelminaplein 6, Horst Postbus 6005 / 5960 AA Horst T 077 – 477 97 77 F 077 – 477 97 50 Pag. 6 van 7 vervolg raadsvoorstel Vervolgtraject / communicatie Participatie Met de woningcorporaties heeft afstemming plaatsgevonden over de mogelijkheid van woningdelen in hun woningen. Ook de provincie is geconsulteerd. Partijen zijn positief over deze mogelijkheid. Voor de bewoners heeft een participatieavond plaatsgevonden. Daarnaast is er ook een raadsinformatiebrief uitgegaan over de voortgang, de gemaakte keuzes en de vervolgstappen in het proces. Hiermee is geborgd dat de gemeenteraad tijdig en transparant inzicht had in de ontwikkeling van het TAM-IMRO omgevingsplan. Planning en uitvoering Het TAM-IMRO omgevingsplan ‘hoofdstuk 22e Woningdelen Horst aan de Maas 2026’ wordt ter vaststelling aangeboden aan de gemeenteraad. Op grond van de Omgevingswet treedt het gewijzigde omgevingsplan in werking vier weken na bekendmaking. In de kennisgeving van het besluit van de gemeenteraad wordt vermeld dat het omgevingsplan gemeente Horst aan de Maas gedurende 6 weken ter inzage ligt en dat binnen die termijn beroep en eventueel een verzoek tot een voorlopige voorziening mogelijk is bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State. Evaluatie Voorgesteld wordt over een jaar te bekijken waar de nieuwe regels toe geleid hebben en of geen ongewenste situaties ontstaan. Als blijkt dat bijstelling van de regels nodig is, kunnen het beleid en de juridische regels worden aangepast. Burgemeester en wethouders van Horst aan de Maas, De burgemeester, De secretaris, {HAND} {HAND1} drs. R.F.I. Palmen A.M.L.T. van Iersel – Purnot (MA) Bezoekadres: Wilhelminaplein 6, Horst Postbus 6005 / 5960 AA Horst T 077 – 477 97 77 F 077 – 477 97 50 Pag. 7 van 7 vervolg raadsvoorstel Bijlagen • Zienswijzennota en ambtshalve wijzigingen • Stroomschema woningdelen • Beleid Woningdelen Horst aan de Maas 2026: Achtergrond en andere technische aanvullingen • Regels TAM-IMRO omgevingsplan ‘hoofdstuk 22e Woningdelen Horst aan de Maas 2026’ • Verbeelding TAM-IMRO omgevingsplan ‘hoofdstuk 22e Woningdelen Horst aan de Maas 2026’ • Motivering TAM-IMRO omgevingsplan ‘hoofdstuk 22e Woningdelen Horst aan de Maas 2026’ Bezoekadres: Wilhelminaplein 6, Horst Postbus 6005 / 5960 AA Horst T 077 – 477 97 77 F 077 – 477 97 50